Araçta Sigorta Neden Atar?

Günümüz araçları, mekanik sistemlerin yanı sıra giderek karmaşıklaşan elektrik ve elektronik ağlarla donatılıyor. Bu durum, konfor ve güvenliği artırırken, arıza durumlarında doğru teşhisi de biraz daha zorlaştırabiliyor.

PratikAraba servisinde yıllardır araçların elektrik aksamlarındaki arızalarla ilgili hizmet veriyoruz. En sık karşılaştığımız sorulardan birkaçı: “Sigorta neden atıyor?”, “Sinyal lambalarım neden sık sık yanıyor?”, “Uzaktan kumandam çalışmıyor” ve “Aküm bir türlü şarj tutmuyor?”.

Bugün bu dört can alıcı konuyu, arka plandaki nedenleriyle birlikte cevaplamaya çalışalım.

Araçta Sigorta Neden Atar?

Sigortalar, aracınızın elektrik devrelerinin can damarlarındaki koruyucu kalkanlardır. Bir devrede aşırı akım (kısa devre veya aşırı yük) oluştuğunda, sigorta devreyi keserek hem kabloları hem de bağlı olduğu elektronik cihazları yanmaktan korur.

Sigortanız neden sık sık atıyor? sorusunu cevaplayacak olursak:

Kısa Devre: En sık rastladığımız nedendir. Bir kablonun dış yalıtımının sıyrılması ve toprağa (şasiye) değmesi sonucu oluşur. Özellikle amatörce yapılmış elektrik montajlarında (teyp, far kiti, park sensörü) teller uygun şekilde bağlanmazsa zamanla sıyrılır ve kısa devre yapar. Bu durumda sigorta anında atar. Aracınızda sonradan yapılmış bir elektrik işçiliği varsa, ilk kontrol edilecek yer burasıdır.

Aşırı Akım Çekme (Aşırı Yük): Bir devreye olması gerekenden fazla tüketici bağlamak da sigortayı attırır. Mesela orijinal 10 amperlik bir sis farı devresine, çok daha güçlü LED çubuklar veya ek lambalar bağlamak. Veya arızalı bir cam açma motoru, normalden çok daha fazla akım çekerek ilgili sigortanın atmasına neden olabilir. Unutmayın: Sigorta atmazsa kablo yanar, yangın çıkabilir. O yüzden asla daha yüksek amperli sigorta takmayın.

Arızalı Bir Elektrikli Cihaz: Kısa devre olmasa bile, marş motoru, alternatör, klima fan motoru veya yakıt pompası gibi büyük tüketicilerin iç kısa devre yapması, sigortanın atmasına yol açar. Bu tür arızalarda sigorta genellikle cihazı çalıştırmaya çalıştığınız an atar. Örneğin cam silecek sigortası sürekli atıyorsa, silecek motoru içten yanmış olabilir.

Nem ve Oksidasyon: Özellikle eski araçlarda sigorta kutusuna kaçan su veya korozyon, sigorta ayaklarında oksitlenmeye yol açar. Bu durum temas direncini artırır, ısınma oluşur ve sigorta zamanla zayıflayarak atar. Bir de etrafına bakın: sigorta kutusunun kapağı tam kapanıyor mu? Su sızdıran bir ön cam veya kapı fitili varsa önce orayı çözmek gerekir.

Sürekli aynı sigorta atıyorsa, bir kere daha atınca değiştirip zorlamayın. Çünkü altında yatan bir sorun vardır. Devre test cihazı ile kaçak ve kısa devre tespiti yapılması gerekir. Bu konuda PratikAraba gibi konusunda uzman firmalardan destek almanızı öneririm.

Sinyal veya Stop Lambaları Sık Sık Neden Yanar?

“Sinyal verdim, bir anda daha hızlı yanıp sönmeye başladı” veya “Stop lambam sürekili yanıyor, pedal basmasam bile” gibi şikayetleri çok duyarız. Bu sorunlar genellikle ampul, duy veya modül kaynaklıdır.

Bu probleme neden olan başlıca nedenler şunlar:

Hızlı sinyal atması (flaşör sorunu): Bu durum, sinyal devresindeki toplam direncin düşmesinden kaynaklanır. En yaygın sebep, sinyal ampullerinden birinin yanmış olmasıdır. Yanan ampulü değiştirince çoğu zaman sorun çözülür. Ancak LED sinyale geçiş yaptıysanız ve direnç eklemediyseniz, LED’ler düşük güç çektiği için flaşör hızlı atar. O zaman uygun bir yük direnci takılması gerekir.

Stop lambasının sürekli yanması: Aracı durdurup kontağı kapattığınız halde stop lambaları yanmaya devam ediyorsa, ya fren pedalı altındaki fren lambası müşürü (rölanti şalteri) ayarsızdır ya da içindeki plaka yapışmıştır. Bazen de ek olarak takılan röleli sistemler (korkuluk lambası gibi) arıza yaparak stoplara sürekli elektrik gönderebilir. Hızlı çözüm: Müşürün bağlantısını sökün, lambalar sönüyorsa müşür değişmeli. Sönmüyorsa kablolarda bir yerde +12V ile stop kablosu birleşmiş demektir.

Gevşek ampul duyları ve oksitlenme: Zamanla sinyal veya stop ampullerinin duyları ısı nedeniyle gevşer veya paslanır. Bu da ampulün zaman zaman temasını kesip yanıp sönme, bazen de kıvılcım çıkararak yanma ihtimalini artırır. Duyları kontrol edin, eğer siyahlaşma veya erime varsa mutlaka değiştirin. Temas noktalarını hafifçe zımparalamak da işe yarayabilir.

Multifonksiyon (Kombine) Switch Arızası: Özellikle sinyal kolunun içindeki kontaklar aşındığında, sinyal sağa veya sola takılı kalabilir, bazen de stop lambasını yakmaya devam edebilir. Bu durumda kolun değişmesi gerekir. Bazı markalarda bu parça sinyal, far ve silecek kumandasını birleştirir; biraz maliyetli olabilir ama güvenlik açısından şarttır.

Unutmayın, sürekli yanan veya düzensiz çalışan sinyal-stop lambaları sadece can sıkıcı değil, aynı zamanda trafikte kazaya davetiye çıkarır. Bir an önce tespit yaptırın.

Oto Uzaktan Kumanda Sistemleri Neden Arıza Yapar?

Günümüzde araçların büyük çoğunluğunda merkezi kilit sistemi ve uzaktan kumanda (keyfob) standart hale geldi. “Kapıyı açmıyor, bazen çalışıyor bazen çalışmıyor, çok yakından deneyince tutuyor” gibi şikayetlerle sık karşılaşırız.

PratikAraba servisimizde bu arızaları genelde şu başlıklar altında topluyoruz:

Pil bitmesi veya zayıflaması: En basit ve en sık rastlanan nedendir. Kumandanın içindeki düğme pil (genelde CR2032) 2-3 yılda biter. Pil azaldığında sinyal zayıflar, ancak kumanda LED’i yine yanabilir. İlk yapmanız gereken: pili değiştirmek. Ama dikkat! Pili değiştirirken kutup yönüne dikkat edin ve pili tutarken devreye statik elektrik vermeyin.

Frekans kayması veya senkronizasyon bozulması: Özellikle uzaktan kumandanın pili bittiği halde aracın yanında çok kez butona basarsanız, kumandanın gönderdiği kod ile aracın alıcısındaki sıra numarası birbirinden uzaklaşır (rulo kod senkronizasyonu bozulur). Çoğu markada çözüm basittir: araca binip kontağı açıp kumandadaki belirli tuş kombinasyonlarını yaparak yeniden senkronize etmek. Ama bazı markalarda yetkili servis veya özel cihaz gerekir.

Kumanda içindeki buton veya lehim arızası: Kumanda sık sık yere düşmüşse, içindeki butonların altındaki lehimler çatlamış veya buton kontakları kirlenmiştir. Bazen butona basınca hiç tepki vermez, bazen de sürekli sinyal gönderir. Bu durumda kumandayı açıp kontakları alkolle temizlemek, varsa soğuk lehimleri yeniden yapmak işe yarayabilir. Ama kapalı devre kartı hasarlıysa yeni kumanda gerekir.

Araçtaki alıcı modülü arızası: Kumandada her şey yolunda, pili yeni, senkronizasyon doğru ama yine de çalışmıyorsa, sıra araçtaki merkezi kilit alıcı modülüne (bazı araçlarda BCM - Gövde Kontrol Modülü) gelir. Bu modüle su kaçması, korozyon, darbe veya yazılım hatası arızaya neden olabilir. Çoğu zaman modülün değişmesi veya yeniden programlanması gerekir. Bunu evde çözmek mümkün değildir.

Çevresel parazit ve menzil sorunu: Oto kumandalar genelde 433 MHz veya 315 MHz bandında çalışır. Bu frekanslarda çalışan diğer cihazlar (bazı radyolar, endüstriyel kumandalar, hatta güçlü tesisatlar) geçici olarak parazit yapabilir. Eğer her yerde değil de sadece belli bir bölgede kumanda zayıflıyorsa, ortam kaynaklıdır. Çözüm olarak anten kablosunu kontrol edebilirsiniz.

Uzaktan kumanda arızasında panik yapmayın. Anahtarı mekanik olarak kapıyı açıp çalıştırabilirsiniz. Ama immobilizer sistemi kumanda içindeki transponder ile çalışıyorsa, kumanda tamamen arızalı ise kontağı açamayabilirsiniz. O zaman çekici gerekebilir.

Arabanın Aküsü Neden Sürekli Biter?

“Bir gecede akü bitiyor”, “Bir hafta park edince marş basmıyor” diyen araç sahipleri oluyor. Akünün sürekli bitmesinin iki ana sebebi vardır: Ya akünün kendisi ömrünü tamamlamıştır ya da araçta bir kaçak akım (gizli elektrik tüketimi) vardır. İkincisi, ustalar olarak bizi daha çok uğraştırır, ama çözemeyeceğimiz sorun değil.

Akünün yaşlanması veya sülfatlaşması: Ortalama bir araç aküsü 4-5 yıl dayanır. Sürekli kısa mesafe kullanım, akünün tam şarj olmasını engeller. Soğuk havalarda kapasitesi daha da düşer. Eğer akünüz 4 yaşını geçtiyse ve bitme sorunu başladıysa, önce aküyü test ettirin. Elektrolit seviyesi (bakımlı akü ise) kontrol edin, plakalar sülfatlaşmışsa değişim şart.

Alternatör arızası (şarj dinamosu): Aküyü şarj eden parça alternatördür. Eğer alternatör arızalıysa, aracı çalıştırdığınızda akü hiç şarj olmaz, sadece marş için verdiğiniz enerjiyi geri alamazsınız.

Belirtisi: Aracı çalıştırdıktan sonra gösterge panelinde kırmızı akü lambası (bazı araçlarda “ALT” veya batarya sembolü) sönmüyorsa, alternatör şarj üretmiyor demektir. Veya lamba sönse bile yeterli voltajı üretmiyor olabilir (13.8-14.4V arası olmalı). Multimetre ile ölçmek gerekir.

Gizli kaçak akım (Karanlık akım): En zor teşhis edilen ama en sık rastladığımız nedenlerden biridir. Araç kontak kapalıyken bile bazı devreler (saat, alarm, ECU belleği, radyo preseti) çok düşük akım çekerler. Bu normaldir. Fakat eğer bir devrede arıza varsa, normalden çok daha fazla akım tüketir ve aküyü gece boyunca bitirir. Kaçak akım tespiti için elimizde ampermetre ile sigortaları tek tek çeker, hangi devreden akım geçtiğini buluruz.

Arızalı röle (yapışık kalmış), bozulmuş radyo teybi (arka planda açık kalır), bagaj veya kapı iç lambası müşürü bozulup lamba yanık kalır, arızalı alarm sistemi. Bazen de çakmaklığa takılı GPS veya şarj cihazı sökülmediği için güç çeker.

Yanlış akü veya kutup başı problemleri: Aracınıza uygun olmayan (düşük amper-saat veya yanlış teknoloji) akü takılırsa, ihtiyacı karşılamaz. Ayrıca kutup başları oksitlenmiş veya gevşek olursa, şarj akımı iletimi zayıflar ve akü tam dolmaz. Yeşilimsi-beyaz tozlar oksitlenme belirtisidir. Karbonatlı su ile temizleyip vazelin sürün.

Akünüz sürekli bitiyorsa ve siz de kablolarla başka bir araçtan takviye almaktan bıktıysanız, bir an önce PratikAraba servisinde elektrik tesisatı ve akü testi yaptırın. Gizli kaçak akım zamanla aküyü tamamen öldürebilir ve marş motoruna da zarar verebilir.


PratikAraba servisi olarak müşterilerimize TSE 12047 "A" kalite servis standartlarında ve 4077 sayılı Tüketici Koruma Kanununa uygun şekilde hizmet vermekte olup aracınıza dair tüm işlemleri garantili olarak yapmaktayız.

Bakım ve onarım esnasında marka üreticisi tavsiyesine uygun orijinal ve OEM (Original Equipment Manufacturer) onaylı yedek parça kullanmaktayız.

Periyodik bakım ve onarımlarda PratikAraba servisini tercih ettiğinizde www.pratikaraba.com/periyodik-bakim.html a tıklayarak aracınızın periyodik bakım fiyatını görebilir ve mobil aplikasyon sistemi ile aracınızın periyodik bakımda değişen malzemelerini ve sonraki bakım kilometre ve zamanını öğrenebilirsiniz.


AC Şarj ile DC Şarj Arasındaki Farklar Nelerdir?
Kışın Akü Bakımı Nasıl Yapılır?
Akülerin Üzerindeki Yazılar Ne Anlama Geliyor?